Hoe vervangen we het viaduct van Merksem door een verdiepte Ring?

Het viaduct van Merksem aan het Sportpaleis verdwijnt en maakt plaats voor een verdiepte Ring die maximaal overkapt wordt. Zo komt er meer ruimte voor parken en groen. Extra ruimte om te sporten, spelen en ontspannen. Het noordelijke deel van de stad zal er helemaal anders uitzien, en dat is een complexe operatie.

Om het viaduct af te kunnen breken, komt er een tijdelijke oplossing: de Bypass. Zo kan het verkeer tijdens de werken blijven rijden op de snelweg én houden we het verkeer weg uit de woonwijken van Deurne en Merksem. Maar waar bouwen we nu een volledig nieuwe Bypass en waar gebruiken we een deel van het oude viaduct? We leggen het uit.

Er zijn voor de bouw van de Bypass drie werkwijzen:

1. Volledig nieuwe Bypass naast de bestaande Ring

In beide rijrichtingen komt er een volledig nieuwe Bypass naast de huidige Ring:

• In het noorden: vanaf het knooppunt Antwerpen-Noord tot ongeveer het Albertkanaal.
• In het oosten: vanaf het knooppunt Antwerpen-Oost tot aan het kruispunt Schijnpoortweg.

Deze nieuwe stukken zorgen ervoor dat het verkeer stabiel en veilig kan blijven rijden, terwijl we ruimte creëren voor de hoofdwerken: de bouw van een nieuwe, verdiepte Ring.

Het volledige traject van de Bypass kan je bekijken via www.bypass.oosterweelverbinding.be.

2. Gebruik van het oude viaduct bij Albertkanaal en AFAS Dome (Sportpaleis)

Ter hoogte van het Albertkanaal en de AFAS Dome (Sportpaleis) maken we deels gebruik van het oude viaduct. Hier bouwen we een halve, nieuwe Bypass bij. Rijrichting Gent schuift op naar de oude rijrichting Nederland.

Komt er een tweede brug over het Albertkanaal?

Nee. Voor rijrichting Nederland steekt de Bypass via een nieuwe, blauwgroene boogbrug het Albertkanaal over. Voor rijrichting Gent gebruiken we het oude viaduct om het Albertkanaal over te steken. Verder naar het noorden komt er opnieuw een nieuw stuk Bypass, waar beide rijrichtingen samenkomen.

3. Specifieke aanpak bij de IJzerlaanfietsbrug en Schijnpoortweg

Op deze locaties breken we het oude viaduct (rijrichting Nederland) deels af om op die plek een smaller, nieuw stuk Bypass te bouwen voor rijrichting Gent. 

Voor de IJzerlaanfietsbrug is dit nodig om ruimte te maken aan de stadszijde voor de verdiepte Ring en de aansluiting met de Kanaaltunnels.

Waarom maken we hier niet gebruik van het oude viaduct?

Het staat pal in de weg voor de verdiepte Ring en de aansluiting op de Kanaaltunnels. Het oude viaduct behouden zou de bouwtijd daarom tot twee jaar verlengen. Door een nieuw stuk Bypass te bouwen, verlopen de werken veel efficiënter.

Op het toekomstbeeld kan je bekijken waar de verdiepte Ring en de aansluiting met de Kanaaltunnels zal komen.

Hoe verlopen de werken bij Schijnpoortweg?

Boven de Schijnpoortweg, waar het viaduct nu wordt afgebroken, bouwen we nadien een nieuw stuk Bypass. Waarom is dat nodig?

Omdat de Bypass richting Gent/Brussel verderop naar het oosten verschuift, moet ter hoogte van de Schijnpoortweg een nieuwe aansluiting worden gebouwd.

Ter hoogte van de AFAS Dome wordt een deel van het bestaande viaduct, de oude rijrichting Nederland, omgevormd tot de nieuwe Bypass richting Gent/Brussel. Verderop, tussen de Schijnpoortweg en knooppunt Antwerpen-Oost, komt een nieuw deel van de Bypass naast de huidige Ring te liggen.

Om de aansluiting te maken tussen de nieuwe infrastructuur van de Bypass die uitwijkt naar het oosten, en de oude infrastructuur naast de AFAS Dome moet er een nieuw brugdek gebouwd worden boven de Schijnpoortweg.
 

Na de opening van het noordelijk deel van de Bypass rijrichting Gent/Brussel op 28 november 2026, zal in de loop van 2027 dit laatste deel van de Bypass in gebruik genomen worden. Vanaf dan rijdt het verkeer op de Antwerpse Ring in beide richtingen volledig over de tijdelijke snelweg en komt er verder ruimte vrij voor de bouw van de nieuwe, verdiepte Ring. De tijdelijke snelweg maakt zo stap voor stap plaats voor een veiligere, vlottere en meer leefbare Ring en omgeving.

Volgende fases afbraak viaduct van Merksem

• Eind oktober 2025 startte de eerste voorbereidende werken voor de afbraak van het viaduct. Die eerste fase van de afbraak, inclusief het verwerken van het puin, loopt door tot en met januari 2026.
• In oktober 2026, wanneer Bypass-Oost richting Nederland in dienst is, wordt een deel van het viaduct boven de Schijnpoortweg afgebroken.​
• Vanaf eind 2026, wanneer het noordelijke deel van de Bypass richting Gent in dienst is, volgt een tweede grote fase van de afbraak van het viaduct.​
• In 2027 wanneer de volledige Bypass in gebruik is, kan het viaduct van Merksem volledig verdwijnen.​
• Vanaf 2033 maakt het verkeer gebruik van de nieuwe verdiepte Ring en kan ook de Bypass weer verdwijnen.​

Waarom een volwaardige tijdelijke snelweg?

De Bypass vervangt één van de drukst bereden delen van de Vlaamse snelwegen tot het einde van de Oosterweelwerken in 2033. Om jarenlang zoveel verkeer te verwerken, bouwen we een volwaardige snelweg.
Voordelen:

• Minder fasewissels.
• Minder tijdelijke infrastructuur.
• Verkeer blijft maximaal uit de woonkernen.
• Minder geluidsoverlast van de snelweg voor de omgeving, ook tijdens de werken.

Duurzaamheid: wat gebeurt er na de werken?

• De boogbrug die we nu gebruiken voor de Bypass richting Nederland, wordt na de werken gedemonteerd. Momenteel onderzoeken we of de brug na onze werken ergens anders kan worden ingezet.
• Het beton van de Bypass wordt gerecycleerd en hergebruikt als bouwstof voor de inrichting van de omgeving. Ook de betonnen balken proberen we te recupereren. Lukt dat niet, dan verwerken we ze tot nieuwe bouwmaterialen.

Kortom: De Bypass is een slimme oplossing om het verkeer tijdens de werken veilig en vlot te laten verlopen, terwijl we ruimte maken voor een verdiepte Ring die Antwerpen klaarstoomt voor de toekomst.

Meer lezen over de Bypass? www.oosterweelverbinding.be/bypass